Εν μέσω πανδημίας, την ώρα που τόσος κόσμος έμεινε -άθελά του βέβαια- στο σπίτι, σκάνε αλλεπάλληλες προτροπές από τους γεμάτους αγωνία συγγραφείς, εκδότες, μπλόγκερς να διαβάσουμε επιτέλους ένα βιβλίο. 
Κατά κάποιον μυστήριο και ανεξήγητο λόγο, μικρό είναι το ποσοστό του πληθυσμού που καταφεύγει στην ανάγνωση λογοτεχνίας. Ίσως επειδή όλοι βρισκόμαστε στη τσίτα για τα τελευταία νέα ή επειδή απλώς μας αρέσει να ναρκισσευόμαστε στα μέσα δικτύωσης περισσότερο από οτιδήποτε άλλο. Ο βιβλιοφιλικός χώρος παγώνει, όπως διαβάζουμε, και η αβεβαιότητα ζώνει σαν μαύρο φίδι τους εμπλεκόμενους.  Προφανώς είναι η στιγμή, όπου όλοι θα προσγειωθούν, και κάποιοι θα κλάψουν. Γιατί όμως; Ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά.

Είναι σαφές ότι όλες οι παρουσιάσεις των βιβλίων, που κυκλοφόρησαν τον Φλεβάρη, ακυρώθηκαν. Μικρό το κακό, θα σκεφτείτε, ποιος δίνει δεκάρα; Εσείς και εμείς δεν δίνουμε, οι συγγραφείς και οι εκδότες τους, όμως, που βασίζονται σε τουλάχιστον δυο δυνατές παρουσιάσεις, είναι σε φάση πανικού. Και αυτό γιατί με τις παρουσιάσεις οι συγγραφείς που διαθέτουν (γερό) κοινωνικό κύκλο ευελπιστούν να έρθει η πρώτη μπάζα (δεν έχει νόημα να το θέσουμε πιο κομψά) για να ευχαριστήσουν τους εκδότες, έτσι ώστε οι τελευταίοι να καλύψουν τα έξοδα της έκδοσης και να προχωρήσουν στα επιθυμητά κέρδη. 

Τα βιβλιοπωλεία έκλεισαν, παρέμειναν ωστόσο οι ονλάιν παραγγελίες, ενώ διατίθενται δωρεάν και πολλά ηλεκτρονικά βιβλία προς διευκόλυνση του κοινού. Έτσι θα μπορέσουν οι εκδοτικοί να κρατήσουν ζεστό το ενδιαφέρον, αλλά και να αναδειχτεί το κοινωνικό τους πρόσωπο. Και πάλι δύσκολα τα πράγματα, αφού ο κόσμος έχει πέσει με τα μούτρα στις ταινίες και τις σειρές, ενώ το αίσθημα εκνευρισμού που τον διακατέχει, επιδρά ανασταλτικά στο θέμα της ανάγνωσης. 

Πάμε τώρα στους συγγραφείς. Μέσα σε καθεστώς πανικού, διαισθανόμενοι ότι η “καριέρα” τους που έχτιζαν βήμα βήμα τόσα χρόνια, κοντεύει να καταρρεύσει, συνεχίζουν τη συνταγή που γνωρίζουν τόσο καλά, τις αναρτήσεις δηλαδή στα μέσα δικτύωσης σχολιάζοντας ό,τι τους κατέβει σχετικά με τον ιό, μόνο και μόνο για να αλιεύουν λάικ και καρδούλες. Είδαμε πολλά, λύπη αισθανθήκαμε, δεν θα ασχοληθούμε άλλο.
Εξάλλου, μερικοί μάς είχατε κουράσει με τις δεκάδες κριτικές για το αριστούργημά σας. Στο τέλος αναρωτηθήκαμε, κιόλας, αν τις πιστεύετε κιόλας. Μήπως έχετε την εντύπωση ότι είστε καλύτεροι των κλασικών συγγραφέων; 

Ακόμα, διαβάσαμε ότι ακυρώνονται εκδόσεις βιβλίων, αλλά πού είναι το παράξενο; Πόσα βιβλία δεν έχουν ακυρωθεί κατά καιρούς λόγω της οικονομικής κρίσης; Πόσοι “καλοί” συγγραφείς έκαναν στην άκρη άλλους ομότεχνους πλευρίζοντας γεμάτοι σάλια τούς εκδότες τους συνεισφέροντας στις λογοτεχνικές πατάτες; 

Επίσης, προβλέπουμε μεγάλη καθίζηση και στις αυτοεκδόσεις. Χωρίς παρουσιάσεις δεν παίζουν αυτοεκδόσεις, είναι απλό, ας κλάψουν εκδότες και συγγραφείς. Να σημειώσουμε ότι δεν αναφερόμαστε αποκλειστικά σε μικρούς εκδοτικούς που ασχολούνται φανερά με το άθλημα, αλλά και σε μεγαλύτερους και σοβαρότερους -με πολύ υψηλότερες ταρίφες-, που μια χαρά τα έπαιρναν κάτω από το τραπέζι είτε για να βγάλουν το βιβλίο κάποιου ψώνιου, όπως οι ίδιοι τους αποκαλούν, είτε κάποιου εσωτερικού συνεργάτη με αντάλλαγμα κάποια τσάμπα επιμέλεια, μετάφραση κτλ κτλ, όλα γνωστά, όλα αιχμηρά. 


Ας πάμε τώρα και σε κάποιους άλλους, στις γλυκές παρουσίες του χώρου, στα άτομα που προσφέρουν με αυταπάρνηση και αποκλειστικό γνώμονα την αγάπη προς το βιβλίο: τους αγαπημένους κριτικούς, μπλόγκερς, και δημιουργούς βιβλιο-ομάδων, βιβλιο-κινήσεων.

Πολύ έχουμε στεναχωρηθεί, ειδικά για τους συγκεκριμένους. Μια ανατριχίλα μάς διαπέρασε πρόσφατα, όταν διαβάσαμε την ταρίφα μιας βιβλιο- ομάδας/ περιοδικού με τα τριψήφια ποσά που ζητούσε από συγγραφείς για να τους αναδείξουν. 200ρια, 500αρια και βάλε, κοντά στη χιλιάρα για συνεντεύξεις, διαλέξεις, πρόσεχε μην μπλέξεις. Πληρωμένες κριτικές, πληρωμένες συνεντεύξεις, πληρωμένη προβολή σε ομάδες και μπλογκ… Μέσα σε όλη αυτή την οικονομική αστάθεια, ποιος θα διαθέσει τόσα χρήματα; Και ποιοι θα εξακολουθούν να πληρώνουν 50αρες σε πιο μικρής εμβέλειας μπλόγκερς ή 200αρες και βάλε σε άτομα (και καλά ...μάνατζερ) για την προώθησή τους στις περίφημες ομάδες;

 Τι κρίμα που δεν θα βλέπουμε τις πανέμορφες φάτσες σας σε φωτογραφίες να αλληλοασπάζεστε με τους συγγραφείς (μερικούς πολύ γνωστούς) που σας τα σκάνε… Στεναχωριόμαστε που δεν θα διαβάζουμε τις βλακώδεις κριτικές σας, το γλείψιμο, αλλά και τα έτοιμα κείμενα που σας δίνουν οι εκδοτικοί. 
Και πριν κλείσουμε μια ειδική αναφορά στους μπλόγκερς που δεν τα παίρνουν σε φράγκα. Και εσείς γρανάζια του συστήματος είστε, νομίζατε ότι δεν το γνωρίζουμε; Πόσοι από εσάς  είστε επίδοξοι συγγραφείς, που λαμβάνετε / απαιτείτε τσάμπα βιβλία σωρηδόν από τους εκδοτικούς για να κάνετε τη δουλίτσα σας (που δεν σας τη ζήτησε κανείς βασικά) και η οποία είναι να προετοιμάσετε το έδαφος για όταν εκδώσετε; 
Έχετε καταλάβει ότι με το να γλείφετε συγκεκριμένους εκδότες και συγγραφείς (μέλη των εκδοτικών που έχετε βάλει στο μάτι) δεν πρόκειται να καταφέρετε τίποτα; 


Μάλλον όχι, αλλιώς δεν θα συνεχίζατε τη στρατηγική που ζέχνει από παντού.
Δεν έχει σημασία να πούμε κάτι παραπάνω, η βρώμα στον χώρο είναι άφθονη, γι’ αυτό και πολλοί καλοί συγγραφείς χαμηλών τόνων έχουν αποχωρήσει. Θεωρούμε πιθανό ότι ο κόσμος στις μέρες μας θα στραφεί στην κλασική λογοτεχνία, σε αναγνώσματα που γράφτηκαν μέσα σε  τραγικές καταστάσεις, από συγγραφείς που βίωσαν τη σκληρότητα και την κοινωνική κρίση, που γνωρίζουν την ανθρώπινη ψυχοσύνθεση, που μπορούν να δουν μπροστά, που θα προσφέρουν την ανακούφιση που τόσο αποζητάμε. 


Βιβλίο μπορεί να γράψει ο καθένας. Και ο χώρος έχει γεμίσει από κούφια αναγνώσματα, αλλά και από ανθρώπους που συνεχίζουν να προκαλούν ζημιά με γνώμονα το κέρδος και τη ματαιοδοξία τους. Ωστόσο, σαν κάτι να αρχίσει να αλλάζει. Και τη διαφορά μπορείτε να την κάνετε εσείς, οι αναγνώστες, δίνοντας την ευκαιρία σε συγγραφείς που δεν είναι μπλεγμένοι στο ναρκισσιστικό πανηγύρι ή που αποδείχτηκαν αξεπέραστοι με την πάροδο του χρόνου. 
Στο χέρι σας είναι…

 

Η (χαμένη τιμή του βιβλιοχώρου

του Obi-Wan Kenobi

© 2019 by Achilleas and Camilo